Het komt niet vaak voor dat een gamestudio een nieuw genre voortbrengt. Dat was wel het geval voor Poncle's roemruchte en meeslepende Vampire Survivors uit 2022. De "reverse bullet-hell" heeft in de jaren sinds de release geleid tot talloze versies van andere studio's en werd overal geprezen. Vampire Crawlers: The Turbo Wildcard from Vampire Survivors bevindt zich nu op een heel ander speelveld, met de missie om een stempel te drukken op een mix van genres die al jaren oververzadigd zijn.

Vampire Crawlers presenteert zich als een turn-based, kaartgedreven blobber met roguelite-elementen. Het doet denken aan klassieke dungeoncrawlers, maar in de kern is het van top tot teen een tactische deckbuilder. Deze spin-off haalt inspiratie uit zijn voorganger, maar draait helemaal om het creëren van de meest overweldigende kaartcombinaties die je kunt bedenken en het met gemak vernietigen van alle wezens die op je pad komen.

De opzet is op zijn minst intrigerend, aangezien Poncle en mede-ontwikkelaar Nosebleed Interactive (bekend van Vostok Inc. en Arcade Paradise) zich hebben gewaagd aan een publiek met hoge standaarden dat de afgelopen jaren geen gebrek heeft gehad aan titels in dit genre. Toch hebben de studio's deze ingewikkelde situatie omgezet in een kans. Door voort te borduren op wat Vampire Survivors zo bijzonder maakte en het huidige landschap van deckbuilders en roguelites zorgvuldig te analyseren, weet Vampire Crawlers wanneer het wiel opnieuw moet worden uitgevonden en wanneer het juist beter is om op het bekende pad te blijven.

Voortbouwen op een nalatenschap

Luca Galante, de hoofdontwikkelaar van Vampire Survivors, hield het succes van de game in zijn achterhoofd toen hij de naam en de esthetiek van Vampire Crawlers bedacht. De ontwikkelaar vertelt in gesprek met GameSpot dat hij al snel de zakelijke beslissing nam om voort te bouwen op de IP en het idee, in plaats van helemaal opnieuw te beginnen.

"Als ik zo'n game zou willen maken en er ook een nieuw IP bij zou willen verzinnen, dan zou het misschien niet opvallen tussen de honderden andere deckbuilders die er zijn", vertelde Galante aan GameSpot. "De naam van Vampire Survivors geeft ons de kracht en de mogelijkheid om tegen mensen te zeggen: 'Dit is een Vampire Survivors-deckbuilder." Je zult in deze game elementen vinden die je al kent en het heeft dezelfde sfeer als het origineel.'"

Met deze aanpak hoefden de teams ook geen nieuwe omgevingen, personages en verhalen te bedenken voordat ze aan de slag gingen met het bouwen van de game. Voor Galante waren de spelmechanismen de belangrijkste focus. Ondanks een schat aan assets en ideeën om uit te putten en op voort te bouwen, kostte het de teams toch ongeveer vier jaar om de spin-off te ontwikkelen. Zoals werd uitgelegd aan Xbox Wire, is Vampire Crawlers onderdeel van wat Poncle intern "experimenten" noemt, waarbij Galante en zijn team andere onafhankelijke studio's vragen om aan spin-offs te werken. Crawlers zag er al in de prototypefase veelbelovend uit en vorderde sneller dan de andere experimenten, waardoor het als eerste officieel werd uitgebracht.

Wanneer je de game opstart, zie je hoe alle eerder genoemde beslissingen tot hun recht komen. Hoeveel uur je ook hebt doorgebracht in Vampire Survivors, je zult je hier meteen thuis voelen. Van personages tot texturen en geluiden, ze maken allemaal onderdeel uit van een bestaand universum en geen enkel element voelt misplaatst. Functies zoals de uitgebreide ontgrendellijst van Vampire Survivors maken ook een comeback. Je krijgt 128 taken voor je kiezen die je tijdens het spelen bij moet houden, en dat aantal zal absoluut verder stijgen naarmate Poncle en co. de game blijven uitbreiden. Daarnaast worden bekende omgevingen als de Mad Forest omgezet in gebieden die je kunt verkennen vanuit een eerstepersoonsperspectief.

Dat laatste is een belangrijke verandering. In Vampire Survivors bestuur je personages vanuit een bovenaanzicht, waarbij je meestal naar links of rechts beweegt terwijl talloze vijanden je proberen tegen te houden. In de spin-off ga je methodischer te werk. De game toont een minikaart waarop je precies kunt zien waar je vijanden tegenkomt, plus vraagtekens voor geheimen, schatkisten en andere artefacten. Natuurlijk kun je onderweg veel verrassingen verwachten, maar de meest cruciale informatie is vanaf het begin duidelijk en je kunt rustig de tijd nemen voor elke etage van het gebied.

Deze klassieke RPG-aanpak, waarbij je één tegel tegelijk beweegt en je de camera handmatig moet draaien in een van de vier richtingen om je heen, is niet alleen een esthetische verandering. Het vormt een krachtig onderscheid. Als je Legend of Grimrock of Darkest Dungeon hebt gespeeld, dan balanceert Vampire Crawlers ergens tussen die twee. Het is een eerbetoon aan de klassiekers, met alle nodige moderne aanpassingen om de geest van Survivors intact te houden.

"Het idee ontstond door het feit dat je in veel roguelike games tegenwoordig een nogal uitgeklede keuzestructuur krijgt die niet meer zo interessant aanvoelt", vertelde Galante aan Xbox Wire. "Het is praktisch, maar ik wilde iets maken dat net iets meer diepgang had, om verkenning iets meer betekenis te geven (maar niet te veel, anders komen we in RPG-gebied terecht). Het was een grote uitdaging om te voorkomen dat verkenning een te groot deel van de game zou worden! De kerkers bestaan voornamelijk om interessantere keuzes te bieden over wat je tussen de gevechten door wilt doen, en om je het gevoel te geven dat je door een wereld loopt waarin van alles kan gebeuren, in plaats van alleen door menu's te navigeren."

Zodra het team helder had wat ze wilden doen met het concept van een blobber, ontwikkelden ze precies genoeg nieuwe ideeën om het razendsnelle ritme van Vampire Survivors over te zetten naar deze tactische versie. Je vindt nog steeds items zoals de grote bijbel en de machtige knoflook, maar je moet nu rekening houden met je positie en de samenstelling van je deck. Vijanden bewegen elke beurt namelijk één tegel naar je toe, totdat ze dichtbij genoeg zijn om aan te vallen. Met eigenschappen als het terugduwen van vijanden of het tegelijkertijd aanvallen van meerdere tegenstanders kun je het gevecht gemakkelijk naar je toetrekken. Tenminste, als je ze goed inzet.

Je acties kunnen ook flink worden beperkt door de hoeveelheid mana die je tot je beschikking hebt. Het is essentieel om goed na te denken over je managebruik, omdat je mana ook kunt inzetten om jezelf bonussen te geven. Zo kun je de 'Spinach'-kaart spelen om tien procent meer schade toe te brengen. Het is een keuze die je elke beurt opnieuw moet maken, terwijl elke optie aanlokkelijk is. De bonussen zijn namelijk stapelbaar, maar je verbruikt dan ook mana die je anders zou kunnen besteden aan kaarten die je een schild of levenspunten geven, of die je tegenstanders daadwerkelijk schade toebrengen.

Daarnaast zijn er bekende elementen van Vampire Survivors die nog steeds even bevredigend zijn. Het openen van een kist is nog net zo overdonderend als altijd, met een stroom aan lichten die eruit schieten en een discomuziekje dat het moment opfleurt. Dit soort momenten zijn precies waarom Survivors zo opviel, en het is interessant om te ontdekken wat de ontwikkelaars allemaal hebben behouden voor de spin-off.

Niet denken maar voelen

"Ik wilde de kernprincipes van Vampire Survivors blijven toepassen op andere genres", vertelde Galante aan GameSpot. "Ik ben Vampire Survivors begonnen voor de lol. Ik deed het gewoon voor mezelf. En wat Vampire Survivors voor mij zo bijzonder maakt, is dat het makkelijk te spelen is, je een goed gevoel geeft en frustratie vermijdt. Ik wilde dat allemaal overbrengen naar deze game.

Galante nam dit principe ter harte. Als je de game opstart, zit je er meteen middenin. Er is geen tutorial, maar het gebrek aan begeleiding is niet afschrikwekkend. Het is een gemakkelijk te begrijpen spel dat je in eerste instantie alleen vraagt om te verkennen en kaarten te spelen. Er zit natuurlijk een element van uitdaging in, vooral wanneer je geleidelijk toegang krijgt tot gebieden met sterkere vijanden. Maar Vampire Crawlers weet een bijna arcade-achtig gevoel te vangen dat meteen boeit. Onnodige frictie wordt overal vermeden: meestal weet je niet eens hoeveel levenspunten een vijand nog heeft. Wat overblijft zijn veel minder spelmechanismen, maar een veel beter overwogen spelervaring die je gemakkelijk oppakt.

Het uiterlijk en het geluidsontwerp zorgen ook voor een uitzonderlijke ervaring. In Vampire Survivors zorgden acties zoals levelen en het eerdergenoemde openen van de kisten voor momenten vol dopamine die nooit gingen vervelen. Dat element is terug te vinden in Crawlers, waarbij deze simpele acties volop gevierd worden met felle kleuren en flitsende animaties, zoals een regen van edelstenen die over het scherm valt.

Zelfs de nieuwe acties, zoals het trekken en spelen van kaarten, zorgen voor meeslepende feedback. Je kunt kaarten snel achter elkaar gebruiken, wat het spel nog spannender maakt. Hoe meer vertrouwen je hebt in je huidige deck, hoe sneller je de gevechten doorstaat en hoe moeilijker het is om te stoppen als je lekker bezig bent. En nog moeilijker om geen nieuwe run te starten als je faalt.

Vampire Survivors heeft een duidelijke invloed gehad op veel van de populaire roguelites waar we de afgelopen paar jaar van zijn gaan houden. Het is onmogelijk om naar games zoals Balatro en Ball x Pit te kijken, met hun flitsende presentaties en door dopamine gedreven mechanieken die doen denken aan echte casinospellen, en niet te denken aan het spektakel van het openen van een kist in Vampire Survivors. Eenvoudige, goed ontworpen mechanismen kunnen naar een hoger niveau worden getild door je zintuigen te overweldigen, iets wat Vampire Crawlers maar al te goed begrijpt.

Een nieuwe omgeving ontwerpen

Zoals bij elke andere goede roguelite draait het bij Vampire Crawlers al snel om getallen. Het verveelt nooit om te zien hoe de cijfers steeds omhoog gaan. Het bouwen van een deck is nauwkeurig ontworpen rond die jacht op hogere getallen. Verschillende personages hebben hun eigen passieve vaardigheden, bonussen en begindecks, zodat je genoeg te kiezen hebt.

Wanneer je een level stijgt, kun je kiezen uit meerdere kaarten om aan je deck toe te voegen. Maar er zijn ook andere spelmechanieken die bijdragen aan de aanpassingsmogelijkheden van je deck. Net als in Vampire Survivors kun je evoluties doorvoeren door verschillende kaarten te combineren, of er passieve vaardigheden aan toevoegen. Bovendien is er een stad die fungeert als hub, met faciliteiten waar je je zuurverdiende goud kunt uitgeven aan permanente upgrades, nieuwe personages en nog veel meer.

De grootste verrassing is dat Vampire Crawlers niet beknibbeld heeft op mechanismen, maar toch nooit overweldigend aanvoelt. In zijn gesprek met Xbox Wire zei Galante dat zijn doel was om een bestaand en behoorlijk populair genre te nemen en te proberen alles te verwijderen waar hij zich normaal aan ergert.

"Ik hou echt van kaartspellen, vooral deckbuilders, dus uiteindelijk benaderde ik dit spel vanuit een totaal ander perspectief", vertelde hij aan Xbox Wire. "Ik heb geprobeerd om alles wat ik leuk vind aan de deckbuilders die ik in het verleden heb gespeeld te pakken, me alleen op die aspecten te richten en alles wat ik frustrerend vind eruit te snijden. Hier komt het idee vandaan om zo snel mogelijk te kunnen spelen: als ik eenmaal goed ben in een kaartspel, wil ik meestal niet wachten tot de animaties of kunstmatige pauzes voorbij zijn om mijn hele hand uit te spelen en mijn beurt te voltooien."

Vampire Crawlers verscheen op 21 april en wist in de eerste week één miljoen gebruikers te bereiken, aldus Poncle. Los van de cijfers: als je de game van dichtbij bekijkt, is de aantrekkingskracht direct duidelijk. Er is geen tekort aan deckbuilders en roguelites, maar er is maar één Vampire Survivors. Door voort te bouwen op de sterke punten en eigenaardigheden van dit bestaande universum, en door zorgvuldig de irritatiepunten weg te nemen zonder in te boeten aan complexiteit, straalt de spin-off zelfvertrouwen uit. Wanneer je deze houding combineert met een even betoverende presentatie, hoef je het wiel niet opnieuw uit te vinden.

Vampire Crawlers: The Turbo Wildcard from Vampire Survivors is verkrijgbaar in de Epic Games Store.