1980'de yayınlanan rol yapma oyunu Rogue, daha sonraları ölmeyecek birtakım mekanikleri popüler hale getirdi, kalıcı ölüm konseptini de kattıklarını düşünürsek bu ironik bir durum. Ayrıca Rogue, her bir oynanışı farklı kılan rasgele yaratılan zindan gibi sistemler de içeriyordu ancak ölümün hikâyene net bir nokta koyuyor olması oyunun en büyük yeniliğiydi. Bu özellik, seni her başarısızlığının ardından yeni bir maceraya başlamaya zorluyordu.

Çıkışının üzerinden geçen 40 yıl içerisinde pek çok oyun Rogue'u taklit etti ve bu roguelike oyunlar yukarıda bahsedilen ve zindan tarayıcısı türünün kalbinde yatan konseptleri benimseyip geliştirdiler. Bu oyunların pek çoğu benzer bir şekilde kötü büyücüler ve yoğun yetenek ağaçları içeren karanlık fantezi dünyalarda geçiyor. Bu dünyalarda rasgele yaratılan haritalarda keşfettiğin öğelere bağlı olarak kahramanını iri yarı bir barbar ya da kurnaz bir büyücü yapabiliyorsun.

Ancak bazı roguelike oyunlar ana oyundan uzaklaşıyor. Bu oyunlar yetenek ağaçlarını, rasgele yaratılan dünyaları ve kalıcı ölümü tutup kendi özgün formüllerini yaratmak için bunları beklenmedik türlerle bir araya getiriyor.

Aşağıda oynamayı değerlendirebileceğin ilginç örneklerden oluşan bir koleksiyon bulacaksın. Roguelike unsurları oyunları son derece karmaşıklaştırabildiği için yeniden oynanabilirlikleri sayesinde tek endişe etmen gereken nokta senin ne kadar zamanını alacakları.
 

Against the Storm

Scorched Queen bedel talep ediyor ve taleplerini karşılamak için kaynak fışkıran şehirler inşa etmek onun naibi olarak sana düşüyor. Görevlerinin pek çok ana zorluğundan bir tanesi yaşadığın dünyanın arazileri kasıp kavuran ve Smoldering City surlarının dışında kalan tüm yerleşimleri yerle bir eden yıllık fırtınalardan muzdarip olması.

Against the Storm, gerçek zamanlı şehir kurma stratejisi ve roguelike türlerinin beklenmedik bir karışımı. Yılın her bir döneminde, vahşi topraklarda yaşayanlarının ihtiyaçlarını karşılayan koloniler kurmalısın. Halkın, fantezi yaratıkların tuhaf bir karışımından oluşuyor: insanlar, elfler, bilinçli kunduzlar ve kertenkele insanlar. Her biri farklı türde ev ve yiyeceğe ihtiyaç duyuyor, çeşitli alanlarda uzmanlaşıyor ve birbiriyle çelişen ortamlarda gelişiyor. Örneğin Kunduzlar muhteşem mühendislerdir ve ahşap kulübelere bayılırlar ancak savaşta çok kötüdürler. Öte yandan kertenkele halkı muhteşem avcılardır ancak güneşin sıcaklığını tutan tuğla evleri severler. Halkının birbiriyle çelişen ihtiyaçlarını yeterince karşılayabilirsen Scorched Queen memnun olacak ve şehrin onun onuruna ayakta kalmasına izin verecektir. Onun hızlıca tükenen sabrını gösteren zamanlayıcısı sıfıra ulaşana kadar şehri başarılı bir şekilde kuramazsan kendisi o şehri yeryüzünden silecektir.

Başarılı ya da başarısız ol, zaman akıp gidecek ve bir sonra dönemde yeni bir bölgede yeni bir koloni kuracak ve halkın ihtiyaçlarını karşılamak için farklı kaynak dengelerine sahip olacaksın. En son kurduğun şehir başarılı olursa bu şehir ticaret ekranında gözükecek, sana mal ve gelir kaynakları sunarak işini biraz olsun kolaylaştıracak.

Against the Storm, yıl sona ererken tam bir roguelike'a dönüşüyor. Ölümcül bir fırtına dünyayı yarıp geçiyor, şehirlerini yerle bir ediyor ve geride hiçbir şey bırakmıyor. Yeni yılın başlangıcında sıfırdan başlayacaksın. Tek bir yerleşim hariç: Haritanın kalbinde yer alan Queen'in hisarı Smoldering City. Yılın sonunda halkın duvarların arkasına çekilecek ve kazandıkları altınları yanlarında getirecek, sen de bunları gelecekteki tüm şehirleri etkileyecek kalıcı yükseltmeler için kullanabileceksin. Köylülerinin hareket hızını ve üretim bonuslarını artırabilir, hatta kraliçeni daha sabırlı yapabilirsin. Böylece bir yerleşimi gelişen bir şehre çevirmek için ilave zaman kazanırsın.

Bir strateji oyununda başarısızlık sinir bozucu olabilir çünkü her bir bölümde epey zaman harcarsın; kaybetmek, saatlerce emeğin sıfırlanması ve sıfırdan başlamak anlamına gelebilir. Türü roguelike unsurlarla bir araya getiren Against the Storm bu kayba odaklanıyor ve başarısızlığı oyunun çekici bir unsuru hâline getiriyor.
 

Wall World

Wall World'de silahlarla donatılmış bir robot örümceği kontrol ediyor ve böceğe benzer uzaylı sürüleriyle savaşıyorsun. Bu sırada inanılmaz yükseklikteki bir yapıyı yıkmaya çalışıyor ve mekanik araknid silahlarını yükseltmek için gerekli mineral açısından zengin damarları deliyorsun. Bildiğin gibi, sıradan şeyler. 

Bu oyun Missile Command ve Manic Miner'ın bağımlılık yapan bir karışımı. Zamanının yarısında örümceğin ateşleme koltuğunda uçaksavar toplarını, pompalı tüfekleri ve mızrakları kullanarak yaklaşan düşman bulutunu yarıp geçiyorsun. Kalan zamanda ise madencilik lazerini kullanarak kayaları oyuyor ve robotunu yükseltmek için kaynak arıyorsun.

Her ölümünde çıkardığın minerallerle ödediğin yükseltmeleri kaybediyorsun. Her yeni tura, oyunda daha önce kazandığın aynı ekipmanları açmanı gerektiren basit bir örümcek robotu ile başlıyorsun. Wall World rahat bir oyun gibi işliyor. Her turda, giderek güçlenen düşman dalgalarına karşı ne kadar hayatta kalabileceğini deneyerek sınırlarını heyecan verici bir şekilde zorluyorsun. Ancak keyifli roguelike unsurları sayesinde oyunda geçirdiğin süre hiçbir zaman boşa gitmiyor. İster içinde mineral olsun ister olmasın, yardığın her bir kaya sana altın kazandırıyor ve bu altınları örümcek robotunda kalıcı yükseltmeler yapmak için atölyede harcayabiliyorsun. Örümceğinin canını ve hareket hızını artırabilir, hedefe odaklı füzeler gibi ekipmanlar ya da madencilik seferlerini hızlandıracak lazer sondaj aleti açmayı tercih edebilirsin.

Her ne kadar Wall World'ün bu unsurlara ihtiyacı olmasa da bu ilave roguelike unsurları oyunu tekrar tekrar oynamayı çok kolaylaştırıyor.
 

Cursed to Golf

Cursed to Golf , büyük bir yarışmanın son deliğine atış yapmak üzere olan şampiyon bir golfçünün üzerine yıldırım düşmesi ve yeraltı dünyasında uyanması ile başlıyor. Hayata dönmenin tek yolu 18 delikten oluşan doğaüstü golfü tamamlamak ve karşına çıkan süper güçlü golfçüleri alt etmek. Anlık oynanış eski Flash oyunlarını anımsatıyor: Golf oynamak için bir golf sopası seçiyor, atış açını ayarlıyor ve topu göndermek istediğin yere bağlı olarak güç barını doğru zamanlamayla kullanmaya çalışıyorsun. Zamanlamayı kaçırırsan hedefe uzak bir atış yapman çok olası.

Burası gerçek anlamda araf olduğu için karşılaştığın golf sahaları sıradan sahalara benzemiyor. Evet, bu sahalarda da kum tepeleri ve sulu alanlar var ancak oyunda aynı zamanda dikenli tuzaklar, yer çekimi kuyuları ve Mario benzeri boru ağları yer alıyor ve bunlar topunu haritanın başka bir köşesine gönderebilir. Golfçünü hayata döndürmek istiyorsan hepsinde ustalaşman gerekecek. 

Yeraltı dünyasının avantajlarından biri, sıradan PGA TOUR'da karşına çıkmayan araçlara ve becerilere erişim sunması. Bunların arasında topu havada durdurarak doğrudan deliğe sokma gibi şeyler yer alıyor. Bu güçleri satın alabileceğin ya da sahalarda ilerledikçe toplayabileceğin koz kartları ile etkinleştirebilirsin.

Ancak atış hakkın sıfıra ulaşmadan önce topu deliğe sokmayı başaramazsan arafın en dibine geri gönderilecek ve 18 delikli yolculuğa en baştan başlayacaksın. Ve her yeniden başladığında deliklerin sırası değişecek ve oyuna ilave bir roguelike esintili zorluk katacak.

Cursed to Golf'ü oynadıktan sonra sıradan golf karşılaşmalarını izlemek zor gelebilir, bir sefer olsun oyuncuların çukurlu toplarını uzaktan kontrol edilebilen bir füzeye dönüştürmek için koz kartı kullanmalarını isteyebilirsin. Atış limitini aşan herhangi bir oyuncunun sonsuz golf arafının başlangıcına ışınlanacağını bilmek de işleri senin için pek kolaylaştırmayacak.
 

Inscryption

Bazı açılardan Inscryption bu listedeki en beklenen roguelike oyunlardan biri. Robot bir örümceği kontrol etmiyorsun, aç bir kraliçeyi beslemiyorsun ya da sonsuz düzlemde 18 delikli golf oynamıyorsun. Bir masada oturup maskeli bir rakiple yüzleşiyor, kart desteleri hazırlıyor ve onları Hearthstone ya da Magic: The Gathering Arena'ya benzer karşılaşma turlarında yenmeye çalışıyorsun. 

Karşılaşmada başarılı olursan karakterinin masa üstü jetonu, ormanın kalbinde bir kulübede yaşayan bölüm sonu canavarına doğru ilerleyecek. Başarısız olursan yolculuğunun başlangıcına döneceksin ve ormanın yarattığı yeni yollardan ilerleyeceksin. Şöyle bir bakınca Inscryption, Slay the Spire'a epey benziyor. Ancak kart masasında kalktığında işler beklenmedik bir şekilde ilerliyor.

Inscryption, oyun içinde bir oyun: Kart oyunu oynayan bir kişisin ve masanın çevresinde fiziksel alanı keşfedersen ormandaki yolculuğunda yanına alabileceğin sırlar bulabilirsin. Oynadığın kulübedeki bulmacaları çöz ve gizli kartları ve öğeleri keşfet; gizemli rakibin hakkında daha fazla şey öğreneceksin ve... neyse, sürprizi kaçırmayalım.

Kart oyunlarına ilgi duyuyorsan Inscryption seni ödüllendirecek bir seçenek. Kulaklıklarını tak, ışıkları kapat ve gizemlerin içine dal.